Psychiatrisch Ziekenhuis Sint-Kamillus

In 1925 besliste de Congregatie der Broeders van Liefde om een psychiatrisch ziekenhuis te realiseren in de regio Leuven. In de provincie Brabant bestond begin vorige eeuw immers nog geen psychiatrisch ziekenhuis. Na de oprichting van Salve Mater in Lovenjoel (voor geesteszieke vrouwen) kochten de Broeders van Liefde op 26 mei 1928 het domein Krijkelberghof aan van de Belgische staat voor de ronde som van 1,5 miljoen Belgische frank. De bouwwerken startten op 1 mei 1931 en op 4 juli 1932 werden de eerste psychiatrische patiënten ingeschreven.

Vernieuwend in die tijd was het zogenaamd paviljoensysteem. Het oorspronkelijke architectonische concept werd zo goed als volledig behouden en vormt nog steeds de basis van de huidige site. Er werd resoluut geopteerd voor comfort en veiligheid: alle gebouwen zouden volledig brandvrij zijn, er was centrale verwarming en warm water. De paviljoenen zijn eenvormig en symetrisch opgetrokken in een neo-Vlaamse renaissancestijl. Er is ook een grote kapel en de imposante toren op het hoofdgebouw fungeerde als watertoren.

De hele site probeerde ook zelfbedruipend te zijn: de boerderij achteraan het gesticht voorzag de patiënten van groenten, fruit en vlees, er was een grootkeuken en een wasserij.
Op 15 april 1932 arriveerden de eerste 2 broeders in Bierbeek en op 4 juli 1932 ook de eerste 10 patiënten. Het patiëntenaantal ging op en neer, na de Tweede Wereldoorlog verbleven er meer dan 1000 patiënten, meer dan in het 'dorp' van Bierbeek...

Rond de gebouwen werd een mooi landschapspark aangelegd, aan de achterzijde is een boerderij actief. In de loop der jaren werden extra gebouwen opgetrokken zoals een sporthal en een feestzaal.

In 1964 en 1979 werd de samenwerking met de KULeuven formeel ondertekend en werd Sint-Kamillus een Universitair Psychiatrisch centrum. In 1969 werd gestart met een revalidatiecentrum en er zijn tal van nevenorganisaties actief in de nazorg en resocialisatie van patiënten.

Het psychiatrisch ziekenhuis beschikt over 285 bedden, 40 plaatsen voor dagbehandeling en 10 plaatsen voor nachtbehandeling. Hiernaast vangt het psychiatrisch verzorgingstehuis (PVT) 140 patiënten op, waarvan 60 gehuisvest in campus Salvenbos in Heverlee. Jaarlijks worden in het psychiatrisch ziekenhuis een 400-tal personen opgenomen. Het gaat daarbij om volwassenen met diverse psychiatrische stoornissen, persoonlijkheidsstoornissen, geïnterneerden met een psychotische stoornis maar ook mensen met een niet-aangeboren hersenletsel. Het UPC Sint-Kamillus participeert in diverse zorgvernieuwingsprojecten.

Adres : Krijkelberg 1 in Bierbeek

Contact: de instelling is niet openbaar te bezoeken - voor meer info bel 016 45 26 11 ; in het park kan wel gewandeld worden

GPS: 50°51’10” NB – 4°45’05” OL

Monument: de hele site is beschermd sinds 2010

Bereikbaarheid + parking + toegankelijkheid

  • met de fiets: vlakbij fietsknooppunt 86
  • openbaar vervoer: bus 7 stopt op de campus zelf ; bus 8-9 en 380 op de Tiensesteenweg (wandeling van 2 km)
  • met de wagen: via E 40, afrit Haasrode, richting Korbeek-Lo, linksaf de Krijkelberg volgen – via N 3 Leuven-Tienen, in Korbeek-Lo richting Bierbeek volgen, rechtsaf de Krijkelberg volgen
  • er is een ruime parking aan de campus, op het domein zijn auto's verboden

Meer informatie: https://inventaris.onroerenderfgoed.be/erfgoedobjecten/212490

Devroye Gilbert e.a., Een baken in het zorglandschap: 75 jaar Sint-Kamillus Bierbeek, eigen uitgave 2008 (uit te lenen in de bib en te koop in het gemeentehuis)

Website Sint-Kamillus: www.kamillus.be - website Broeders van Liefde: www.fracarita.org