Bezienswaardigheden in deelgemeente Bierbeek
Sint Hilariuskerk Dorpsstraat – te bezichtigen na afspraak in de pastorie tel: 016 46 01 85 De Sint-Hilariuskerk is een van de best bewaarde romaanse kerken van Vlaanderen. De basis van de massieve westertoren, het schip en het koor dateren van de 2de helft van de 12 de eeuw. De kerk maakte deel uit van het kapittel van Bierbeek, dat de heren van Bierbeek schonken aan de abdij van Saint-Nicaise van Reims. Van de oude Benedictijnerpriorij zijn geen restanten bewaard, behalve de scheidingsmuur. De kerk is opgetrokken in de voor onze streek typische Gobertange-zandsteen. De klokkenverdieping van de westertoren is heropgebouwd in baksteen in 1808, de uitspringende dwarsbeuken zijn ook van recentere datum. In deze dwarsbeuken staan twee barokke biechtstoelen uit 1684. Nog opvallend in het meubilair zijn een gotische doopvont (1544), het Robustelly-orgel (1775) en de oude grafstenen van prior G. Lelarge (1556), N. Lelarge (1547), pastoor Schandeleyns (1663) en ridder d’Udekem (1547). Naast de kerk staat de pastorij, gebouwd in 1648 en verbouwd in 1875. Achter de pastorij bevindt zich de oude (16de eeuw) scheidingsmuur van het priorijdomein en opvallende laatgotische poort. Naast de kerk staat een herdenkingsplaket van de Zalige Walter van Bierbeek. Deze telg van het adellijk geslacht van de heren van Bierbeek trad na een carrière in het leger in het klooster van Hemmerod (1183) en werd zalig verklaard in 1937. De Sint-Hilariuskerk is reeds in 1944 beschermd als monument. Onder de kerktoren vertrekt het enig mooie Kalverwegje langs de meanderende Molenbeek. Meer informatie in het boek 'De Sint-Hilariuskerk van Bierbeek', in de bibliotheek of te koop in het gemeentehuis.
Het Meerdaalwoud en Mollendaalbos Mollendaalbos is het oostelijk gedeelte van het Meerdaalwoud en ligt grotendeels op het grondgebied van Bierbeek. Het Meerdaalwoud is met zijn 1800 ha een van de grootste bossen van Vlaanderen en maakte samen met het Zoniënwoud vroeger deel uit van het uitgestrekte Kolenwoud, dat heel midden-België overdekte tussen de 11de en de 13de eeuw. Nadien werden grote delen van het woud gerooid, getuige waarvan tal van dorpen in onze streek een naam dragen die eindigen op “–rode? (Haasrode, St-Agatha-Rode, St-Pieters-Rode,…). Het Meerdaalwoud was lang eigendom van de heren van Bierbeek en ging daarna over aan de graven de Croy en van Arenberg. Sinds 1929 is het eigendom van de Belgische staat. Er zijn diverse wandelmogelijkheden in het Meerdaalwoud. Aan de ingang van het bos in Mollendaal (Brise-Tout – St-Joris-Weertsestraat in Mollendaal) of aan de Sint-Theresiakapel (Naamsesteenweg) vindt u een plattegrond. Er is ook een mountain-bikeparcours, vertrekkende aan CC de borre en tal van ruiterpaden.
Vierkantshoeves Typisch voor onze streek zijn de grote Brabantse vierkantshoeves. Deze werden meestal gebouwd in de 17de en 18de eeuw, toen de landbouw in onze streken een gunstige evolutie doormaakte. Onze bodem is zeer geschikt voor akkerbouw en geeft rijke oogsten. Daardoor bouwden de rijke boeren met een grote eigendom aan hun hoeve ruime opslagschuren. Vermits deze vaak nogal ver van het dorp stonden, verrezen dikke muren en een stevige toegangspoort om de hoeve bij ontij te beschermen. Typische voorbeelden daarvan zijn de Blauwschuurhoeve (Neervelpsestraat), het Bordingenhof (Bevekomsestraat) en het Schotteshof (Bergstraat) waar zelfs vuurgaten in de buitenmuur aangebracht zijn.
Blauwschuur hoeve Neervelpsestraat – privaat eigendom De oudste beschrijving van de Blauwschuurhoeve dateert van 1605. De huidige gebouwen dateren echter van later: de stallingen en berging van 1760, het woonhuis van 1773 en de grote schuur van 1825. Aan de hoeve is de bekende legende van de 'Duivelsschuur' verbonden. Toen de pachter onvoldoende plaats had voor zijn rijke oogst te bergen, riep hij de hulp in van de duivel. In ruil voor zijn ziel zou deze de schuur op één nacht bouwen tot voor het ochtendgloren. De slimme vrouw die haar echtgenoot wilde beschermen, liet de haan kraaien voor de werken aan de schuur beëindigd waren. Zo werd zijn ziel gered … maar heeft de schuur ook nog steeds een opening in de nok. De Blauwschuurhoeve is als monument beschermd sinds 1993.
Katspoelhof Katspoelstraat (grens met Neervelp) – privaat eigendom De oudste beschrijving van het Katspoelhof dateert van 1429. Het woonhuis en de stallingen zijn meer dan 200 jaar oud (1767) maar later werden nog stallen bijgebouwd. De hoeve is beschermd sinds 1993 maar het zicht wordt grotendeels ontsierd door de E 40 en de HST die hier in een speciale constructie naast de hoeve doorloopt.
Schoetenshof Katspoelstraat – privaat eigendom Van het Schoetenshof dateren de oudste beschrijvingen van 1390, toen deze boerderij in pacht was van de abdij van Villers-la-Ville. De monumentale schuur werd gebouwd in 1633, de stallingen dateren van 1760-1780. Er werden echter in 1942 en 1971 drastische verbouwingen doorgevoerd aan woonhuis en stallingen.
Bordingenhof Bevekomsestraat – privaat eigendom De eerste vermeldingen van het Bordingenhof (of Bordegemhof) dateren reeds van 1389. De naam verwijst naar ‘de mensen van Bordo’, waarschijnlijk afstammelingen van de oude Frankische nederzetting op die plaats. Reeds in 1694 staat het grondplan vast. Het huidige woonhuis en de stallingen dateren echter van 1724, de nieuwe schuur van 1762. Het Bordingenhof werd geklasseerd in 2000.
Schotteshof Bergstraat – privaat eigendom Deze hoeve heette vroeger het hof van Herbais, later het hof ter Meren of Schotteshof. In 1611 kreeg ene Theodoor Schotte deze boerderij in bezit, getuige daarvan is het wapenschild boven de ingangspoort. De gesloten hoeve was omgeven door een omheiningsmuur met vierkante poorttoren en schietgaten. Alleen de stallingen dateren nog uit de 17de eeuw, het woonhuis werd in het begin van de 20ste eeuw gerestaureerd. Schuin tegenover de boerderij ligt de Schottesberg of de Wijngaard op den tomme. Dit kan er op wijzen dat de berg een tumulus of grafheuvel is. De hoeve en haar omgeving werden geklasseerd in 1987.
Bergenhof Oude Geldenaakse baan - privaat eigendom Het Bergenhof is gelegen in het gehucht Meren. In de tweede helft van de 18de eeuw werd deze boerderij grondig heropgebouwd op oude fundamenten. Boven de deur in Franse stijl vinden we de datering 1762. De stallingen dateren van 1678.
Mollendaal Het gehucht Mollendaal noemt naar de gelijknamige beek die daar ontspringt en ligt op de taalgrens. Het is een van de stilste gebieden van Vlaanderen en werd als dorpsgezicht geklasseerd in 1999. Van belang is de monumentale hoeve Denonville (Bevekomsestraat), dat dateert uit 1850-1869 en nog in bedrijf is. Aan de rand van het Mollendaalbos staat het Rachierhof. Van deze boerderij dateren de eerste gegevens van 1401. In 1753 werd een nieuw witgekalkt woonhuis gebouwd. De schuur is 80 jaar jonger (1832) en de stallingen zijn van recentere datum.
Wilderhof Dreefstraat - uitgebaat als tenniscentrum en horecazaak Het Wilderhof is gelegen langs de Molendaalbeek. Dit is een van de oudste heerlijkheden van Bierbeek, van de heren van Wilder. Al in 1467 stond hier een hoeve, die in 1483 aangekocht werd door de abdij van Villers-la-Ville en uitgebaat werd als brouwerij. Drie eeuwen later (1760) werd het verkocht en werd de oude toegangstoren gebouwd. Het nieuwe woonhuis (het Kasteel) dateert van 1906 en werd gebouwd in opdracht van Leo Collin, burgemeester van Leuven. Rond het kasteeltje ligt een fraai park. Het Wilderhof is beschermd als monument sinds 1982.
De watermolen van Ruisbroek Ruisbroekstraat – privaat eigendom Het bestaan van de watermolen op de Molendaalbeek wordt reeds gemeld in 1234. Hij werd gebouwd in opdracht van de abdij van Saint-Nicaise, die ook eigenaar waren van de priorij en de kerk van Bierbeek. In 1561 werd de molen eigendom van de Universiteit van Leuven en hij werd na een brand heropgebouwd in 1740. Het oude hoofdgebouw in traditionele bak- en zandsteen met rondboogdeur en rechthoekig bovenlicht dateren van die tijd. De molen is nog steeds in gebruik en werd als monument geklasseerd in 1994.
Sint-Kamillus Krijkelberg – universitair psychiatrisch ziekenhuis – meer informatie tel: 016 45 29 90 - www.kamillus.be In 1929 kochten de Broeders van Liefde op de Krijkelberg een groot domein, waarop zij een 10-tal gebouwen lieten bouwen. Zij vingen hier geesteszieken op en vanaf de jaren ’30 fungeerde Sint-Kamillus als voorbeeld voor een meer humane behandeling van mensen met psychische problemen. De toren van het hoofdgebouw, eigenlijk een watertoren die met zijn 150 m³ voorziet in de waterproductie van de gehele campus, is 50 meter hoog. Op de top ervan heeft u een uniek zicht over Leuven en kan u Brussel en Mechelen zien liggen.
De vrije school 'De Kinderberg'
Bergstraat 18 - tel: 016 46 40 37 - www.vrijeschoolbierbeek.be De vrije gesubsidieerde school van de Bergstraat was vroeger de meisjesschool van Bierbeek. De jongensschool (gemeentelijk) bevond zich in het huidige gemeentehuis. Na een grondverschuiving in ... werd de school bouwvallig en werd er een geheel nieuwe vleugel aangebouwd. Bierbeek-BremtBierbeek Bremt is een gehucht van Bierbeek, gelegen tussen de dorpskernen van Bierbeek, Lovenjoel en Neervelp. Het gehucht staat al aangeduid op een kaart anno 1760 en vormt een zgn. 'dries' - een driehoekig dorpsplein met in het centrum de 'gemene gronden' en daarrond boerderijen. Deze driehoekige vorm is nog steeds te zien zijn in de bebouwing van de Bremtstraat - Lovenjoelsestraat en Weterbeekstraat. In de buurt liggen ook nog - middenin het groen - de gehuchten Benedenheide en Weterbeek. Door de grootschalige Bruulverkaveling is de historische grens tussen Lovenjoel en Bremt bijna geheel verdwenen. Gemeenteschool
Schoolstraat 37 - tel: 016 46 37 02 - www.gemeenteschoolbierbeek.be De nieuwe school van de Bremt werd geheel verbouwd en uitgebreid in 1985. De oude school dateerde immers reeds van 1881 en bestond toen slechts uit 1 klas. In 1901 kwam er een tweede klas bij en vanaf 1947 ook een kleuterklas. Ten gevolge van de gemeentefusie werd beslist om alle gemeentescholen samen te voegen en een nieuwe centrale school te bouwen op de Bremt. Geïnteresseerden vinden het boek '100 jaar gemeenteschool Bierbeek-Bremt' in de bibliotheek. Kapel van Bierbeek-Bremt
Aan het rond punt Lovenjoelsestraat - hoek Soveneelstraat - Katspoelstraat. De gehuchten Bremt, Benedenheide, Weterbeek en Souveneel liggen meer dan 3 km (of meer dan 1/2 uur te voet) van Bierbeek-centrum verwijderd. Hier werd in 1912 een kapel of bijkerk van Bierbeek opgericht. Ondanks verschillende vragen van de parochianen van deze gehuchten stond de kerkelijke hiërarchie niet toe dat er ook een pastoor benoemd werd. Ook in de diverse instellingen bevinden zich kapellen. U vindt nog veel meer informatie in het gemeentehuis - toeristische dienst tel: 016 46 87 83 - e-mail: toerisme@bierbeek.be.
|